Bảo hiểm xã hội Việt Nam: Nỗ lực bứt phá, vững trụ an sinh

VHDN: Năm 2025 đánh dấu một chặng đường đầy nỗ lực và thành công của Hệ thống Bảo hiểm xã hội (BHXH). Nhân dịp năm mới Bính Ngọ 2026, ông Lê Hùng Sơn, Giám đốc BHXH Việt Nam đã chia sẻ với Tạp chí Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam về những thuận lợi, khó khăn, kết quả đạt được năm 2025 và những định hướng, nhiệm vụ trọng tâm của BHXH Việt Nam trong những năm tới.

Năm 2025 là một năm đầy khó khăn, thách thức với toàn Hệ thống. Nhưng càng khó khăn, BHXH Việt Nam càng tìm ra hướng đi tốt nhất để thực hiện nhiệm vụ chính trị. Ông có ý kiến gì về nhận định này?

Ông Lê Hùng Sơn: Đúng vậy. Năm 2025, ngoài những thuận lợi chung, chúng tôi đứng trước một thực tế: Do tình hình kinh tế, xã hội có những thay đổi, đã ảnh hưởng đến việc phát triển người tham gia và công tác thu Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế (BHXH, BHYT). Việc sắp xếp, kiện toàn bộ máy tổ chức theo mô hình mới, đòi hỏi sự thích ứng nhanh chóng và nỗ lực không ngừng để đảm bảo hoạt động thông suốt. Tình trạng chậm đóng, nợ đóng BHXH, BHYT, BH thất nghiệp tại nhiều doanh nghiệp gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động. Đặc biệt, nhu cầu dịch vụ an sinh xã hội ngày càng cao, vì vậy, toàn Hệ thống phải không ngừng nâng cao năng lực và đổi mới phương thức hoạt động.

Ông Lê Hùng Sơn, Giám đốc BHXH Việt Nam.

Trong bối cảnh đó, BHXH Việt Nam luôn bám sát sự chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tài chính, chủ động, linh hoạt đổi mới, thực hiện hiệu quả “mục tiêu kép”: tinh gọn tổ chức bộ máy, hoàn thành cao nhất các chỉ tiêu, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.

Với phương châm hành động “Đoàn kết, kỷ cương, linh hoạt, sáng tạo, chuyên nghiệp, hiệu quả”; với quan điểm “Lấy người dân, doanh nghiệp làm chủ thể, trung tâm phục vụ”, đội ngũ viên chức, người lao động Hệ thống BHXH Việt Nam đã hoàn thành tốt nhiệm vụ năm 2025, tạo dấu ấn rõ rệt.

Ông có thể cho biết cụ thể hơn về những dấu ấn nổi bật của BHXH Việt Nam trong năm qua?

Ông Lê Hùng Sơn: Nhờ triển khai nhiệm vụ theo cách tiếp cận quản trị rủi ro gắn với linh hoạt cải cách và đổi mới, nên năm 2025, diện bao phủ BHXH, BHYT, BH thất nghiệp tiếp tục được mở rộng, hoàn thành chỉ tiêu Chính phủ giao, ngay cả ở những địa phương chịu tác động nặng nề của thiên tai, bão lũ. Ước trong năm 2025, độ bao phủ BHXH đạt 45,1% lực lượng lao động trong độ tuổi; BHYT đạt trên 95,1% dân số, đưa Việt Nam sớm hoàn thành mục tiêu BHYT toàn dân.

Năm 2025, ngoài việc đảm bảo chi trả thường xuyên cho người hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng, người hưởng các chế độ BHXH một lần, người hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức… như các năm trước, chúng tôi đã giải quyết cho 79.574 trường hợp nghỉ, nghỉ hưu theo Nghị định số 177/2024/NĐ-CP và Nghị định số 178/2024/NĐ-CP (tính đến hết tháng 11 năm 2025). Năm 2025, ước có khoảng 195,5 triệu lượt KCB BHYT, chi phí đề nghị thanh toán khoảng 161.628 tỷ đồng, tăng lần lượt 6,5% và 14,3% so với năm 2024.

BHYT học sinh, sinh viên – an tâm học tập, thắp sáng ước mơ.

Việc quản lý, sử dụng Quỹ BHXH, BHYT, BH thất nghiệp đảm bảo hiệu quả và bền vững. Công tác thanh tra, kiểm tra chuyên ngành tiếp tục được tăng cường, quỹ an sinh được quản lý minh bạch, an toàn và đúng mục đích. Đã kiện toàn tổ chức bộ máy theo hướng “Tinh – Gọn – Mạnh – Hiệu năng – Hiệu lực – Hiệu quả”. Quá trình tinh gọn, sắp xếp, toàn Hệ thống đã giảm từ 1.471 xuống còn 869 đơn vị (giảm 40,9%). Cấp cơ sở, cơ quan BHXH được kiện toàn theo hướng “gần dân, để phục vụ Nhân dân”.

Cùng với đó, BHXH Việt Nam vận hành thông suốt, chuyển đổi số toàn diện, nâng cao chất lượng phục vụ. Hiện nay, BHXH Việt Nam đang cung cấp 70 dịch vụ công trực tuyến toàn trình, 100% được tích hợp trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, cho phép người dân, doanh nghiệp nộp hồ sơ điện tử, tiết kiệm thời gian và chi phí.

Thời điểm bão lũ diễn biến nghiêm trọng tại Đắk Lắk, Gia Lai, Khánh Hòa, Lâm Đồng…, cơ quan BHXH đã kịp thời hỗ trợ người dân, tiến hành chi trả gộp 3 tháng lương hưu, trợ cấp BHXH cho người thụ hưởng; trực tiếp cấp mới, gia hạn thẻ cho người tham gia BHYT, đảm bảo không bị gián đoạn quyền lợi KCB…

Năm 2026 là năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch phát triển kinh tế, xã hội 5 năm (2026-2030), BHXH Việt Nam tập trung triển khai những nhiệm vụ trọng tâm nào, thưa ông?

Ông Lê Hùng Sơn: Năm 2026 là năm có ý nghĩa bản lề, là tiền đề để thực hiện thắng lợi các mục tiêu của giai đoạn mới. Vì vậy, BHXH Việt Nam sẽ phát huy những kết quả đạt được, tiếp tục bám sát chủ trương, đường lối của Đảng; trọng tâm là các Nghị quyết Trung ương về chính sách xã hội, y tế, khoa học – công nghệ, chuyển đổi số và Chương trình hành động của Đảng ủy Bộ Tài chính; xây dựng và triển khai các nhiệm vụ trọng tâm giai đoạn 2026-2030 ngay từ đầu năm 2026; chủ động nắm bắt khó khăn, vướng mắc; kịp thời báo cáo, tham mưu Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi, bổ sung chính sách BHXH, BHYT; tổ chức triển khai đồng bộ các quy định, quy trình nghiệp vụ mới.

BHXH Việt Nam tập trung mở rộng độ bao phủ BHXH, BHYT, BH thất nghiệp; phối hợp chặt chẽ với địa phương, xác định phát triển người tham gia là nhiệm vụ chung của cả hệ thống chính trị. Bảo đảm nguồn lực để giải quyết kịp thời, đầy đủ các chế độ, chính sách BHXH, BHYT, BH thất nghiệp cho người dân và người lao động.

Tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHYT, BHXH tự nguyện.

Cùng với đó, BHXH Việt Nam thực hiện giám định BHYT đúng quy định; kiểm soát việc sử dụng quỹ hiệu quả; tạm ứng, thanh quyết toán chi phí KCB BHYT kịp thời. Đổi mới truyền thông chính sách theo hướng hiện đại, đa dạng, sát từng nhóm đối tượng tham gia. Tăng cường kiểm tra chuyên ngành BHXH, BHYT, BH thất nghiệp ngay từ đầu năm 2026. Kịp thời ngăn ngừa, xử lý lạm dụng, trục lợi quỹ, bảo đảm quyền lợi người dân. Quản lý tài chính, tài sản; đầu tư an toàn, bền vững, hiệu quả; gắn với mô hình tổ chức bộ máy tinh gọn, tránh lãng phí.

Để phục vụ người dân và doanh nghiệp một cách tốt nhất, BHXH Việt Nam sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số toàn diện; tinh gọn bộ máy, hiệu lực, hiệu quả; siết kỷ cương; nâng cao vai trò người đứng đầu; phòng chống tiêu cực…

Chúng tôi tin tưởng rằng, với truyền thống 30 năm xây dựng và phát triển, với sự quan tâm lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, sự chỉ đạo sâu sát của Bộ Tài chính; sự đồng hành của người dân và doanh nghiệp, BHXH Việt Nam sẽ tiếp tục nỗ lực bứt phá, vững trụ an sinh, đóng góp tích cực và hiệu quả vào sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Trân trọng cảm ơn ông!

Phạm Ngọc Quốc

(Theo Tạp chí in VHDNVN tháng 1&2 – Xuân Bính Ngọ 2026)