Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ cần chuyển đổi xanh một cách đồng bộ
Trước nguy cơ mất lợi thế cạnh tranh do tỷ lệ nội địa hóa thấp và tiêu chuẩn quốc tế gia tăng, các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam buộc phải chuyển đổi xanh đồng bộ để làm chủ công nghệ và tham gia bền vững vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương), cả nước hiện có gần 7.000 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, trong đó tập trung chủ yếu 5 lĩnh vực chính: cơ khí, ô tô, điện – điện tử, dệt may và công nghệ cao. Trong đó, gần 300 doanh nghiệp đã tham gia vào chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp FDI lớn như Samsung, Honda, Toyota, LG…
Ảnh minh họa
Một số doanh nghiệp trong nước cũng đã làm chủ được các quy trình sản xuất, đặc biệt là quy trình sản xuất những sản phẩm, linh kiện có biên dạng phức tạp hay hàm lượng công nghệ cao như khuôn mẫu hay sản xuất các linh kiện về nhựa, kim loại có yêu cầu kỹ thuật cao. Nhưng tỷ lệ nội địa hóa của nhiều ngành đang còn rất thấp và chỉ dừng lại khoảng 30 – 40% chưa đạt được kỳ vọng của Chính phủ là 50-60%.
Trong lĩnh vực cơ khí và ô tô, tỷ lệ nội địa hóa hiện đạt khoảng 30-40%, nhưng chủ yếu tập trung ở các chi tiết đơn giản. Đối với ngành điện tử, tỷ lệ này chỉ dao động 5-10%, bởi nhiều linh kiện quan trọng như chip, bo mạch, cảm biến… vẫn phải nhập khẩu. Riêng ngành dệt may, da giày, dù có kim ngạch xuất khẩu lớn – vẫn phụ thuộc phần lớn vào nguyên phụ liệu nhập khẩu, đặc biệt là vải, da thuộc và phụ kiện kỹ thuật….
Nguyên nhân chủ yếu là do trình độ công nghệ sản xuất của doanh nghiệp còn thấp, thiếu đầu tư cho đổi mới máy móc, thiết bị và nghiên cứu phát triển (R&D). Việc tiếp cận công nghệ tiên tiến từ các doanh nghiệp FDI cũng còn hạn chế, trong khi năng lực nhân lực kỹ thuật chưa đáp ứng yêu cầu chuyển giao.
Đứng ở góc độ doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng công nghiệp hỗ trợ trong lĩnh vực nhựa kỹ thuật và bao bì, ông Nguyễn Đăng Khoa, Giám đốc Kinh doanh quốc tế Công ty CP Tân Phú Việt Nam, cho rằng cần chuẩn bị sớm. Những yêu cầu ngày càng cao từ các thị trường và nhà mua hàng lớn đang buộc doanh nghiệp phải chủ động nâng chuẩn.
Theo ông Nguyễn Đăng Khoa, trong 5-10 năm tới, doanh nghiệp nào chậm chuyển đổi xanh sẽ mất dần lợi thế cạnh tranh, bất kể giá bán thấp đến đâu. Vì vậy, đầu tư cần được thực hiện liên tục, từng bước, thay vì chờ tiêu chuẩn mới xuất hiện mới bắt đầu thay đổi. “Để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao, doanh nghiệp cần xây dựng nền tảng xanh một cách đồng bộ, từ nguyên liệu, quy trình sản xuất đến hệ thống quản lý và chứng nhận. Cách làm này giúp doanh nghiệp chủ động thích ứng với nhiều thị trường, thay vì phải chạy theo từng bộ tiêu chuẩn riêng”, ông Nguyễn Đăng Khoa nói.
Quyết định phê duyệt Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2026 – 2035 do Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc ký ban hành tháng 5/2026 đặt mục tiêu xây dựng ngành công nghiệp hỗ trợ hiện đại, nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, từng bước làm chủ công nghệ sản xuất và tăng cường năng lực tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu của doanh nghiệp Việt Nam.
Chiến lược mới định hình một bước chuyển căn bản trong phương thức hỗ trợ: Lấy tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe của thị trường và tỷ lệ nội địa hóa thực tế làm thước đo hành động. Khối doanh nghiệp nội địa được đặt vào vị trí trung tâm của hoạt động đổi mới sáng tạo, trong khi Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua việc minh bạch hóa thể chế và khơi thông các nguồn lực vĩ mô.
Bên cạnh đó, khi xu hướng đầu tư quốc tế đang có sự chuyển dịch từ việc tìm kiếm lợi thế về chi phí sang ưu tiên các địa điểm có khả năng cung cấp hạ tầng công nghiệp chất lượng cao, chuỗi cung ứng tại chỗ, nguồn nhân lực phù hợp, năng lực đổi mới công nghệ và điều kiện sản xuất đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường quốc tế, việc liên kết để tạo thành một hệ sinh thái xanh cho công nghiệp hỗ trợ đang trở thành yêu cầu bức thiết cho phát triển.
Nguồn: Báo Công lý
15:22:36 23-09-2026
Trước nguy cơ mất lợi thế cạnh tranh do tỷ lệ nội địa hóa thấp và tiêu chuẩn quốc tế gia tăng, các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam buộc phải chuyển đổi xanh đồng bộ để làm chủ công nghệ và tham gia bền vững vào chuỗi cung ứng toàn cầu. […]
Doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ cần chuyển đổi xanh một cách đồng bộ
