Khi doanh nghiệp chung tay vì cộng đồng

VHDN: Trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng hội nhập sâu rộng, trách nhiệm của doanh nghiệp không còn dừng lại ở mục tiêu tạo ra lợi nhuận, mà còn mở rộng sang việc đóng góp tích cực cho cộng đồng và xã hội. Một doanh nghiệp phát triển bền vững không chỉ được đo bằng doanh thu, lợi nhuận hay quy mô thị trường, mà còn được đánh giá qua những giá trị mà doanh nghiệp mang lại cho con người, môi trường và cộng đồng nơi mình hoạt động.

Từ trách nhiệm xã hội đến chiến lược phát triển dài hạn

Trong nhiều năm qua, cùng với sự lớn mạnh của khu vực doanh nghiệp, các hoạt động hướng về cộng đồng đã trở thành một nét đẹp trong văn hóa kinh doanh tại Việt Nam. Từ những chương trình xây nhà tình nghĩa, trao học bổng cho học sinh nghèo, hỗ trợ đồng bào vùng thiên tai, đến các hoạt động bảo vệ môi trường, chăm sóc sức khỏe cộng đồng…, ngày càng có nhiều doanh nghiệp dành nguồn lực đáng kể để đồng hành cùng xã hội.

Đặc biệt, trong những thời điểm đất nước gặp khó khăn như đại dịch Covid-19, thiên tai, bão lũ, vai trò của cộng đồng doanh nghiệp càng được thể hiện rõ nét. Hàng nghìn tỷ đồng cùng nhiều nguồn lực về vật chất, nhân lực đã được các doanh nghiệp đóng góp nhằm hỗ trợ người dân vượt qua khó khăn. Không ít doanh nghiệp đã chủ động chuyển đổi dây chuyền sản xuất để cung ứng vật tư y tế, hỗ trợ lương thực, thực phẩm cho người dân, góp phần cùng cả nước kiểm soát dịch bệnh.

Tuy nhiên, trách nhiệm với cộng đồng ngày nay không chỉ được hiểu đơn thuần là các hoạt động từ thiện hay hỗ trợ an sinh xã hội. Theo xu hướng quản trị hiện đại, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) đang dần trở thành một bộ phận không thể tách rời trong chiến lược phát triển của doanh nghiệp. CSR bao gồm nhiều nội dung như bảo đảm quyền lợi người lao động, tuân thủ pháp luật, bảo vệ môi trường, kinh doanh minh bạch, tạo việc làm ổn định, đóng góp cho sự phát triển của địa phương và tham gia giải quyết các vấn đề xã hội. Việc thực hiện trách nhiệm xã hội không chỉ góp phần nâng cao uy tín thương hiệu mà còn tạo lợi thế cạnh tranh lâu dài cho doanh nghiệp.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã chuyển từ tư duy “làm từ thiện khi có điều kiện” sang xây dựng các chương trình trách nhiệm xã hội bài bản, dài hạn và gắn với chiến lược kinh doanh. Thay vì những hoạt động mang tính thời điểm, doanh nghiệp hướng tới việc tạo ra giá trị chung cho cả doanh nghiệp và xã hội thông qua các dự án phát triển cộng đồng bền vững.

Xây dựng thương hiệu bằng những giá trị nhân văn

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến các giá trị đạo đức, môi trường và xã hội, trách nhiệm với cộng đồng đang trở thành một tiêu chí quan trọng để đánh giá doanh nghiệp. Một doanh nghiệp có sản phẩm tốt nhưng vi phạm môi trường, thiếu trách nhiệm với người lao động hoặc thờ ơ với cộng đồng sẽ rất khó duy trì niềm tin của khách hàng trong dài hạn.

Nhiều nghiên cứu cho thấy, các doanh nghiệp thực hiện tốt trách nhiệm xã hội thường có khả năng xây dựng thương hiệu mạnh hơn, tạo dựng niềm tin với khách hàng, thu hút nhân tài và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Trách nhiệm xã hội cũng giúp doanh nghiệp tăng cường mối quan hệ với các bên liên quan, từ chính quyền địa phương, đối tác, nhà đầu tư đến người tiêu dùng.

Ảnh minh họa

Tại Việt Nam, nhiều doanh nghiệp đã trở thành những điển hình tiêu biểu trong thực hiện trách nhiệm cộng đồng. Nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn thường xuyên triển khai các chương trình học bổng, xây dựng trường học, trạm y tế, hỗ trợ người nghèo, tài trợ các hoạt động văn hóa, thể thao, bảo vệ môi trường và phát triển sinh kế cho người dân địa phương.

Bên cạnh các doanh nghiệp lớn, ngày càng nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng tích cực tham gia các hoạt động vì cộng đồng bằng những việc làm thiết thực như tạo việc làm cho lao động địa phương, ưu tiên sử dụng nguyên liệu trong nước, hỗ trợ các đối tượng yếu thế hoặc tham gia các chương trình thiện nguyện tại địa phương.

Tuy nhiên, vẫn còn không ít doanh nghiệp chưa thực sự coi trọng trách nhiệm xã hội. Một số doanh nghiệp vẫn chạy theo lợi nhuận trước mắt, vi phạm quy định về môi trường, trốn đóng bảo hiểm xã hội, nợ lương người lao động, sản xuất hàng giả, hàng kém chất lượng hoặc có hành vi kinh doanh thiếu minh bạch. Những vụ việc này không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng mà còn gây tổn hại đến uy tín của cả cộng đồng doanh nghiệp.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, việc thực hiện trách nhiệm xã hội ngày càng trở thành yêu cầu bắt buộc. Nhiều thị trường xuất khẩu lớn trên thế giới đã đưa các tiêu chuẩn về môi trường, lao động và quản trị doanh nghiệp vào điều kiện tham gia chuỗi cung ứng. Điều đó đòi hỏi doanh nghiệp Việt Nam phải thay đổi tư duy, coi trách nhiệm cộng đồng là một phần tất yếu của chiến lược phát triển.

Để nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp đối với cộng đồng, trước hết cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường công tác thanh tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về lao động, môi trường, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng. Cùng với đó, cần có cơ chế khuyến khích, tôn vinh và nhân rộng những doanh nghiệp thực hiện tốt trách nhiệm xã hội, xem đây là một tiêu chí quan trọng trong đánh giá năng lực và uy tín doanh nghiệp.

Về phía doanh nghiệp, cần nhận thức rằng đầu tư cho cộng đồng không phải là chi phí mà là khoản đầu tư cho tương lai. Mỗi chương trình hỗ trợ cộng đồng, mỗi hành động bảo vệ môi trường hay chăm lo tốt hơn cho người lao động đều góp phần tạo dựng niềm tin xã hội, nâng cao giá trị thương hiệu và củng cố sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường.

Đồng thời, trách nhiệm xã hội cần được tích hợp ngay từ khâu xây dựng chiến lược phát triển, trở thành một phần trong văn hóa doanh nghiệp. Khi trách nhiệm với cộng đồng được xây dựng trên nền tảng giá trị cốt lõi và được thực hiện một cách thực chất, doanh nghiệp sẽ tạo ra những giá trị lâu dài cho cả xã hội và chính mình…

Hoàng Lan

(Theo Tạp chí in VHDNVN tháng 7/2026)

09:24:02 14-07-2026