Wed, 11-11-2026, 08:20 GMT+7

Sự kiện - chuyên đề:

Trang chủ

Tin tức 24h

TS. Phan Bích Thiện: Từ mái ấm Việt – Hungary đến những nhịp cầu quốc tế

VHDN: Đúng 40 năm sống và lập nghiệp ở nước ngoài, TS. Phan Bích Thiện cùng người chồng Hungary đã xây dựng một mái ấm đa văn hóa, phục dựng lâu đài cổ Fried thành khách sạn nổi tiếng, nuôi dạy hai cô con gái tài năng trưởng thành trong môi trường quốc tế nhưng luôn hướng về cội nguồn. Không chỉ là câu chuyện về một gia đình Việt – Hungary đặc biệt, hành trình của chị còn ghi dấu bằng những hoạt động kết nối cộng đồng, quảng bá văn hóa dân tộc và gần đây là nỗ lực đưa văn hóa doanh nghiệp Việt Nam ra thế giới.

Một cuộc hôn nhân xuyên biên giới và cơ nghiệp lâu đài giữa lòng Hungary

Sinh ra bên Hồ Tây, Hà Nội, Phan Bích Thiện rời Việt Nam năm 1986 sang Liên Xô học tập theo diện học bổng của Chính phủ. Tại Moskva, chị gặp Thuróczy László, chàng trai Hungary cùng học tập xa nhà. Tình yêu giữa hai người trẻ đến từ hai đất nước khác nhau bắt đầu từ những câu chuyện về quê hương, văn hóa và những dự định tương lai.

Năm 1989, ông László lần đầu đến Hà Nội. Chuyến đi ấy khiến ông thêm yêu đất nước của người bạn gái. Sau khi kết hôn, hai người quyết định xây dựng cuộc sống tại Hungary. Chị Thiện tiếp tục học tập, hoàn thành học vị Tiến sĩ Kinh tế và từng bước khẳng định mình trong môi trường kinh doanh quốc tế.

Một trong những dấu ấn đặc biệt của hai vợ chồng là hành trình phục dựng lâu đài Fried tại thị trấn Simontornya, Hungary. Năm 2002, trong một chuyến đi, họ tình cờ biết đến tòa lâu đài cổ đã xuống cấp nghiêm trọng. Cùng có niềm yêu thích kiến trúc và những công trình lịch sử, hai người quyết định mua lại, nghiên cứu tư liệu và phối hợp với các kiến trúc sư để khôi phục công trình theo dáng vẻ nguyên bản.

Đại gia đình TS. Phan Bích Thiện cùng nguyên PCT nước Đặng Thị Ngọc Thịnh trong Nhà Quốc hội Hungary.

Sau quá trình phục dựng, lâu đài trở thành khách sạn và khu nghỉ dưỡng mang đậm dấu ấn kiến trúc Hungary. Không dừng ở việc bảo tồn một công trình lịch sử, chị Thiện còn tìm cách đưa văn hóa Việt Nam vào không gian ấy. Chị trở về quê nhà, tìm đến các làng nghề để lựa chọn đồ gỗ Đồng Kỵ, gốm Bát Tràng, sản phẩm mây tre đan và nhiều mặt hàng thủ công mỹ nghệ trang trí cho khách sạn.

Giữa không gian kiến trúc cổ châu Âu, những sản phẩm thủ công Việt Nam tạo nên một nét giao thoa thú vị. Với chị, đó vừa là tình yêu dành cho quê hương, vừa là cách giới thiệu văn hóa Việt đến những vị khách quốc tế bằng những trải nghiệm gần gũi.

Đằng sau cơ nghiệp ấy là sự đồng hành của người chồng Hungary. Ông Thuróczy László không chỉ cùng vợ kinh doanh mà còn dành tình cảm đặc biệt cho Việt Nam. Ông từng là một trong khoảng 100 du khách Hungary đầu tiên đến Việt Nam theo hình thức du lịch cá nhân năm 1989. Hơn ba thập niên sau, Hà Nội đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống và ký ức của ông.

Tình yêu ấy được thể hiện qua những điều rất bình dị: những con phố cũ, Hồ Gươm, những quán ăn quen thuộc, bát phở, bún chả hay món nem truyền thống. Trong bài viết “Yêu Hà Nội qua những hương vị bình dị”, ông kể về những trải nghiệm khiến mình gắn bó với Thủ đô. Năm 2026, tác phẩm này được trao giải Ba cuộc thi viết Ký ức Hà Nội lần thứ V.

Không chỉ yêu Việt Nam bằng tình cảm riêng, ông còn tham gia các hoạt động thúc đẩy quan hệ Hungary – Việt Nam thông qua Quỹ Vì quan hệ Hungary – Việt Nam, trong đó có việc tham gia xây dựng chùa Đại Bi tại Hungary.

Một người phụ nữ Việt mang văn hóa quê hương đến Hungary, một người đàn ông Hungary say mê Hà Nội và chủ động kể câu chuyện Việt Nam với bạn bè quốc tế. Có lẽ, chính sự đồng điệu ấy đã giúp hai người không chỉ xây dựng được một gia đình hạnh phúc mà còn cùng nhau tạo nên những giá trị vượt ra ngoài khuôn khổ gia đình.

Hai cô con gái tài năng và cách gìn giữ cội nguồn trong gia đình đa văn hóa

Trong câu chuyện của TS. Phan Bích Thiện, gia đình luôn là một phần đặc biệt. Chị và chồng không đặt văn hóa Việt Nam và Hungary trong thế đối lập, mà lựa chọn gìn giữ cả hai như hai dòng chảy cùng nuôi dưỡng các con.

Ở Hungary, gia đình chị vẫn duy trì đầy đủ những phong tục Tết Việt. Ông László cùng vợ chuẩn bị mâm ngũ quả, gói bánh chưng, chọn cành đào hoặc hoa mai. Những ngày Giáng sinh, cả nhà lại trang trí cây thông, chuẩn bị các món ăn truyền thống Hungary và tặng quà theo phong tục bản địa.

Chị Thiện đặc biệt chú trọng việc dạy con tiếng Việt và kể cho các con nghe về lịch sử, văn hóa, quê hương của mẹ. Nhưng điều đáng chú ý là cách vợ chồng chị giáo dục con không đặt nặng thành tích hay áp đặt lựa chọn. Trong một lần chia sẻ với báo chí, chị cho biết hai vợ chồng luôn tôn trọng sở thích, thế mạnh của các con, khuyến khích con theo đuổi điều mình đam mê và biết quan tâm đến những người xung quanh.

Hai cô con gái Mylan và Lyanh đều từng là thành viên đội tuyển bơi nghệ thuật quốc gia Hungary, đạt nhiều thành tích trong thể thao. Sau này, mỗi người lựa chọn một hướng đi riêng trong học tập và nghề nghiệp.

Mylan, tên đầy đủ là Thuróczy Karolina My Lan, tốt nghiệp ngành Kiến trúc tại Manchester Metropolitan University với bằng danh dự hạng Nhất. Cô tiếp tục theo học tại The Bartlett, University College London (UCL), một trong những cơ sở đào tạo kiến trúc hàng đầu thế giới.

Mylan nhận Bằng Thạc sỹ Kiến trúc sư tại Trường Bartlett (UCL).

Điểm đặc biệt trong hành trình học tập của Mylan là luận án kiến trúc lấy cảm hứng từ chính câu chuyện gia đình Việt – Hungary. Với đề tài “Ngôi nhà của hành trình hơn 5.000 dặm”, cô khai thác sự giao thoa giữa ký ức, bản sắc và không gian sống. Hình ảnh bàn thờ gia tiên Việt Nam với những đường nét gợi nhớ nghệ thuật chạm khắc gỗ Đồng Kỵ đặt cạnh lò sưởi Hungary ốp gạch men truyền thống tạo nên một thiết kế giàu ý nghĩa.

Đó không chỉ là một đồ án kiến trúc, mà còn là cách cô gái trẻ kể câu chuyện về hai quê hương của mình bằng ngôn ngữ nghề nghiệp.

Cô em Lyanh cũng có hành trình đáng tự hào. Sau những năm tháng tham gia bơi nghệ thuật và đội tuyển quốc gia Hungary, cô tiếp tục học tập ngành sinh học tại Đại học Oxford. Sau khi tốt nghiệp thạc sỹ với bằng loại ưu, Lyanh đã nhận được học bổng toàn phần và hiện đang làm luận án tiến sỹ về ngành sinh học biển. Cả hai chị em đều thông thạo tiếng Việt, Hungary và tiếng Anh, có sự gắn bó với gia đình và thường xuyên trở về Việt Nam.

Lyanh nhận Bằng Thạc sỹ tại ĐH Oxford.

Không chỉ được cha mẹ tạo điều kiện phát triển tri thức và năng lực cá nhân, hai cô gái còn được giáo dục về lòng nhân ái. Gia đình chị Thiện từng tham gia các chương trình thiện nguyện, trong đó có việc nhận đỡ đầu trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại Việt Nam. Những chuyến trở về quê mẹ vì thế không chỉ là dịp thăm người thân mà còn là cơ hội để các con hiểu hơn về cuộc sống, chia sẻ với những người kém may mắn. Năm 2026 nhân dịp 100 năm ngày sinh của bố, cán bộ tiền khởi nghĩa, đại tá, nhà sử học Phan Huy Thiệp, gia đình chị Thiện đã lập Quỹ học bổng mang tên ông, hàng năm trao học bổng cho các học sinh nghèo vượt khó vươn lên tại quê nhà.

nghĩa là hòa Mylan bên Đề án tốt nghiệp, là một trong 5 đề án được chọn in vào Kỷ yếu của Trường Bartlett, ĐH UCL.

Có thể nói, thành công trong cách nuôi dạy con của vợ chồng chị không chỉ nằm ở những thành tích học tập hay thể thao, mà còn ở việc hai cô gái trưởng thành trong môi trường quốc tế nhưng không đánh mất sự gắn bó với cội nguồn. Đó cũng là điều chị Thiện luôn tâm niệm: hiểu và tôn trọng văn hóa của người khác cũng chính là cách để văn hóa của mình được tôn trọng.

Thuróczy Viktória Lyanh nhận Bằng khen của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam dịp về dự Trại hè Việt Nam.

Từ lan tỏa văn hóa Việt đến xây dựng uy tín doanh nghiệp trên trường quốc tế

Tình yêu dành cho văn hóa Việt Nam không dừng lại trong mái ấm gia đình hay không gian lâu đài Fried. Trong bốn thập niên ở nước ngoài, TS. Phan Bích Thiện còn dành nhiều tâm huyết cho các hoạt động cộng đồng, kết nối người Việt và thúc đẩy quan hệ giữa Việt Nam với các quốc gia châu Âu.

Lễ trao học bổng Phan Huy Thiệp tại Trường PTCS xã Đại Đồng, Nghệ An.

Chị hiện là Chủ tịch Diễn đàn Phụ nữ Việt Nam tại châu Âu, Chủ tịch Quỹ Vì quan hệ Hungary – Việt Nam, Phó Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam và đảm nhiệm các vị trí trong tổ chức cộng đồng người Việt tại Hungary.

Diễn đàn Phụ nữ Việt Nam tại châu Âu do chị sáng lập đã kết nối phụ nữ Việt tại hơn 20 quốc gia, đồng thời mở rộng quan hệ với các tổ chức quốc tế. Từ những hoạt động tại Quốc hội Hungary đến các chương trình kết nối ở Thổ Nhĩ Kỳ, trao đổi với Kazakhstan, Indonesia và nhiều đối tác khác, chị cùng các thành viên kiên trì xây dựng những mối quan hệ dựa trên sự thấu hiểu và tin cậy.

Đặc biệt, việc Diễn đàn trở thành thành viên chính thức của Hội nghị Thượng đỉnh Phụ nữ Toàn cầu và từng bước tạo dựng uy tín tại tổ chức này là một dấu mốc đáng chú ý. Với chị, có mặt trong một tổ chức quốc tế mới chỉ là cơ hội ban đầu; điều quan trọng hơn là phải có tiếng nói và được các đối tác tin tưởng.

Năm 2026, ở cột mốc 40 năm rời Việt Nam, chị tiếp tục mở rộng hành trình ấy sang một lĩnh vực mới: phát triển văn hóa doanh nghiệp Việt Nam.

Tại Đại hội III Liên hiệp các Hội người Việt Nam tại châu Âu, TS. Phan Bích Thiện trình bày tham luận mang chủ đề “Văn hóa doanh nghiệp – Bệ phóng để doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thế giới”. Đây là những suy ngẫm được đúc kết từ trải nghiệm kinh doanh và kết nối quốc tế của chị tại châu Âu.

Theo chị, doanh nghiệp Việt Nam có thể đưa sản phẩm, công nghệ và nguồn vốn ra thế giới, nhưng điều giúp doanh nghiệp được tin tưởng và trân trọng chính là uy tín – tài sản không thể mua bằng tiền mà phải được vun đắp bằng văn hóa. Chị nhấn mạnh: “Sản phẩm tốt giúp doanh nghiệp bước vào thị trường. Nhưng văn hóa tốt mới giúp doanh nghiệp ở lại trong lòng đối tác”.

Trong kinh doanh quốc tế, một hợp đồng có thể được ký kết vì lợi ích kinh tế, nhưng quan hệ hợp tác lâu dài phải được duy trì bằng chữ Tín. Văn hóa doanh nghiệp không nằm ở những khẩu hiệu đẹp mà thể hiện trong cách ứng xử, đặc biệt khi doanh nghiệp đứng trước lợi ích, khó khăn và những cam kết của mình.

Một thông điệp khác được chị đặc biệt nhấn mạnh là hội nhập không có nghĩa là hòa tan. Doanh nghiệp Việt Nam cần kết hợp những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc với chuẩn mực quốc tế về tính chuyên nghiệp, minh bạch và trách nhiệm. Bản sắc Việt Nam không phải hành trang để cất giữ khi bước ra thế giới, mà phải trở thành lợi thế cạnh tranh.

Từ thực tiễn hoạt động của Diễn đàn Phụ nữ Việt Nam tại châu Âu, chị cũng đề xuất đưa văn hóa doanh nghiệp trở thành một phần quan trọng của văn hóa hội nhập trong cộng đồng người Việt ở nước ngoài. Mỗi doanh nhân Việt Nam, thông qua cách kinh doanh, ứng xử và giữ chữ Tín, không chỉ xây dựng uy tín cho doanh nghiệp mình mà còn góp phần tạo nên hình ảnh đất nước.

Đây cũng là cơ sở để Diễn đàn Phụ nữ Việt Nam tại châu Âu ký kết tham gia Liên minh Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam giai đoạn 2026-2035, cùng nhiều hiệp hội trong nước và các tổ chức người Việt Nam trên toàn cầu. Liên minh dự kiến ra mắt ngày 8/11/2026 tại Hà Nội.

Nhìn lại hành trình của TS. Phan Bích Thiện, có thể thấy câu chuyện gia đình và sự nghiệp của chị không tách rời nhau. Một người chồng Hungary yêu Hà Nội, hai cô con gái trưởng thành với tri thức quốc tế và tình yêu cội nguồn, một lâu đài cổ mang dấu ấn làng nghề Việt giữa lòng châu Âu – tất cả đều phản ánh một cách hội nhập bắt đầu từ sự trân trọng văn hóa.

Từ mái ấm riêng đến cộng đồng người Việt, từ hoạt động giao lưu quốc tế đến văn hóa doanh nghiệp, điều chị hướng tới không chỉ là đưa người Việt hiện diện nhiều hơn trên trường quốc tế, mà còn để Việt Nam được biết đến bằng những giá trị tốt đẹp và đáng tin cậy. Như thông điệp chị gửi gắm trong bài phát biểu tại Đại hội: “Hàng hóa Việt Nam có thể vượt qua biên giới bằng những con đường thương mại. Nhưng để uy tín Việt Nam đi vào lòng thế giới, chúng ta phải đi bằng con đường văn hóa”.

Lê Hằng

(Theo Tạp chí in VHDNVN tháng 11/2026)

15:02:14 11-11-2026