Lương y Nguyễn Thị Tâm (Tâm Nguyễn): Hết lòng trị bệnh cứu người
Từ ruộng đồng và những chuyến ly hương
Gần 2 thập kỷ trước, vùng đất Kỳ Anh nói riêng và Hà Tĩnh nói chung vẫn mang dáng dấp của một vùng quê thuần nông. Phần lớn người dân sống dựa vào đồng ruộng, vào những vụ lúa, vụ khoai phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Đất đai ven biển bạc màu, khí hậu khắc nghiệt với nắng nóng, gió Lào và bão lũ khiến năng suất thấp, thu nhập từ nông nghiệp không đủ để lo cho cuộc sống gia đình.
Khi đồng ruộng không đủ nuôi sống, con đường quen thuộc của nhiều thanh niên là rời quê. Người khăn gói ra Bắc, người vào Nam xin vào các khu công nghiệp, người làm thuê ở công trình xây dựng, không ít người tìm đường đi xuất khẩu lao động. Những chuyến xe đầu năm sau Tết chở theo hàng nghìn người con xa xứ đã trở thành hình ảnh quen thuộc ở nhiều làng quê.
Cái giá của những chuyến đi ấy không chỉ tính bằng tiền. Người lao động phải chi trả tiền thuê trọ, tiền đi lại, sống tạm bợ nơi đất khách và công việc thường không ổn định. Ở quê nhà, nhiều gia đình chỉ còn người già và trẻ nhỏ, con cái thiếu vắng sự chăm sóc của cha mẹ, vợ chồng mỗi người một nơi. Mong ước có một công việc tử tế ngay trên quê hương, được sống gần gia đình, từng là điều xa vời với nhiều người.
Gần 10.000 việc làm và những đổi thay trên quê hương
Bước ngoặt đến khi Khu kinh tế Vũng Áng hình thành và Dự án Khu liên hợp gang thép và Cảng nước sâu Sơn Dương của Formosa Hà Tĩnh được triển khai. Với tổng diện tích 3.318 ha và tổng vốn đầu tư hơn 12,8 tỷ USD, dự án gồm nhà máy gang thép khép kín, Cảng Sơn Dương và nhà máy điện. Toàn bộ giai đoạn I với hai lò cao, đã hoàn thành vào năm 2020.

Một tổ hợp công nghiệp quy mô lớn như vậy kéo theo nhu cầu nhân lực rất lớn. Theo số liệu của doanh nghiệp đến tháng 9/2026, FHS có khoảng 5.700 cán bộ, công nhân viên. Ngoài ra, khoảng 4.200 công nhân đang làm việc cho các đơn vị nhà thầu tại nhà máy. Tính chung, dự án trực tiếp tạo việc làm cho gần 10.000 người, phần đông là con em Hà Tĩnh và các tỉnh lân cận.
Giá trị của gần 10.000 việc làm ấy trước hết nằm ở chỗ người lao động không còn phải rời quê. Thay vì những chuyến đi xa, họ có thể đi làm mỗi ngày và trở về với gia đình, được chăm sóc cha mẹ, nuôi dạy con cái. Những gia đình từng chia cắt vì mưu sinh nay có điều kiện đoàn tụ, cùng nhau xây dựng cuộc sống.
Cùng với đó là sự chuyển dịch từ thu nhập bấp bênh theo mùa vụ sang thu nhập ổn định theo tháng. Với một hộ gia đình nông thôn, khoản lương đều đặn của một người làm nhà máy có thể thay đổi cả nếp sống, từ việc sửa sang nhà cửa, cho con đi học đến chủ động tích lũy cho tương lai. Người nông dân hôm qua trở thành người công nhân công nghiệp, làm việc theo tác phong chuyên nghiệp và được bảo vệ bằng hợp đồng lao động, bảo hiểm đầy đủ.
Thêm vào đó, hàng nghìn lao động có thu nhập ổn định tạo ra nhu cầu về nhà ở, ăn uống, mua sắm, vận tải, giúp các dịch vụ quanh Khu kinh tế Vũng Áng phát triển. Nhiều hộ dân xung quanh chuyển từ làm ruộng sang kinh doanh, buôn bán, dịch vụ, góp phần thay đổi diện mạo kinh tế của vùng đất từng thuần nông.

Vì sao lao động địa phương chọn Formosa: “Ổn định, bền vững”
Hỏi người lao động vì sao chọn gắn bó với Formosa Hà Tĩnh, câu trả lời thường gặp gói gọn trong hai chữ “ổn định”. Sự ổn định ấy đến từ nhiều yếu tố, trước hết là một doanh nghiệp sản xuất đều đặn và có nền tảng vững chắc.
Năm 2025, FHS sản xuất khoảng 5,68 triệu tấn phôi thép, tiêu thụ 5,61 triệu tấn sản phẩm và đạt doanh thu 2,91 tỷ USD. Trong 9 tháng đầu năm 2026, sản lượng phôi thép đạt khoảng 4,75 triệu tấn, doanh thu đạt 2,51 tỷ USD. Cảng Sơn Dương và nhà máy điện công suất 650 MW cũng vận hành đều đặn. Một doanh nghiệp hoạt động ổn định là bảo đảm quan trọng nhất cho việc làm lâu dài của người lao động.
Yếu tố thứ hai là thu nhập được bảo đảm và từng bước nâng lên. Bên cạnh việc thực hiện tăng lương định kỳ hàng năm, từ ngày 01/01/2026, FHS điều chỉnh lương cơ bản tăng bình quân khoảng 30%, đồng thời điều chỉnh phụ cấp chức vụ nhằm nâng cao thu nhập giúp người lao động yên tâm lo cho gia đình mà không cần phải đi xa.
Yếu tố thứ ba là chính sách khuyến khích gắn bó lâu dài. Công ty thưởng thâm niên bằng vàng, từ 1,2 chỉ vàng khi nhân viên làm việc đủ 5 năm, tăng dần theo số năm công tác và đạt 4,8 chỉ vàng khi tròn 25 năm. Hằng năm, Công ty tổ chức biểu dương nhân viên ưu tú và nhân viên có thâm niên. Con đường thăng tiến cũng rộng mở với người Việt: bình quân sau khoảng 10 năm, nhân viên có năng lực có thể được đề bạt lên trưởng phòng hoặc xưởng trưởng, và hiện người Việt Nam đã và đang từng bước đảm nhiệm vị trí này.
Yếu tố thứ tư là phúc lợi giúp người lao động an cư. FHS xây dựng 12 dãy ký túc xá có thể đáp ứng chỗ ở cho khoảng 12.500 người đẩy đủ tiện nghi, cùng 2 nhà ăn, phòng y tế, phòng tập gym và sân cỏ nhân tạo, sân pickleball…. Với nhân viên đã lập gia đình, Công ty xây dựng 304 căn hộ và một trường mầm non tại phường Hoành Sơn để công nhân viên và người thân an cư lập nghiệp. Hằng năm, Công ty không ngừng hoàn thiện các chính sách tiền lương, đãi ngộ và phúc lợi, qua đó từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống và cải thiện môi trường làm việc cho người lao động.
Điểm tựa để người lao động lập nghiệp trên quê nhà
Việc làm ổn định cho hàng nghìn lao động nằm trong đóng góp chung của FHS đối với Hà Tĩnh. Giai đoạn 2015 đến nay, Công ty đã nộp ngân sách khoảng 3,29 tỷ USD, tương đương khoảng 85.540 tỷ đồng. Từ khi xây dựng nhà máy đến nay, Công ty đã dành khoảng 170 tỷ đồng cho các hoạt động công ích xã hội, và hơn 32.8 tỷ đồng cho các hoạt động tài trợ giáo dục địa phương.
Từ một vùng quê mà người lao động phải gắn với đồng ruộng bấp bênh hoặc rời quê mưu sinh, nay hàng nghìn người đã có công việc ổn định, thu nhập đều đặn ngay trên mảnh đất mình sinh ra. Khi doanh nghiệp phát triển ổn định, người lao động có việc làm bền vững; và khi người lao động an tâm gắn bó, doanh nghiệp có thêm nguồn lực để phát triển. Với vai trò đó, Formosa Hà Tĩnh đang trở thành điểm tựa việc làm lâu dài, giúp con em Hà Tĩnh an cư, lập nghiệp ngay trên quê hương.
Trương Tú – Lê Nga
(Theo Tạp chí in VHDNVN tháng 10/2026)
VHDN: Từng gắn với những thửa ruộng bấp bênh hoặc phải khăn gói ra Bắc, vào Nam tìm việc, nhiều người lao động Hà Tĩnh nay đã có công việc ổn định ngay trên quê hương. Với gần 10.000 việc làm trực tiếp, thu nhập đều đặn và chế độ đãi ngộ lâu dài, Formosa […]